Studiedag Holocausteducatie

Lesgeven over de Holocaust is gecompliceerd. Welke inhoud geef je nu, na 75 jaar, als docent aan jouw lessen en hoe gaan jonge mensen anno 2020 om met dit onderwerp?

Op donderdag 5 maart organiseren de Commissie Didactiek en Activiteiten van de VGN en het Herinneringscentrum Kamp Westerbork een studiedag Holocausteducatie, met een gevarieerd programma van presentaties, lezingen en workshops.

Aan deelname zijn geen kosten verbonden. Aanmelding kan door een mail te sturen naar Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.,  u ontvangt dan een bevestigingsmail met nadere informatie.

9.30 uur              Inloop, koffie en thee.

Er rijdt  een bus pendeldienst tussen station  Assen  en het Herinneringscentrum Kamp Westerbork

10.00 uur          Openingswoord door Gerdien Verschoor (Herinneringscentrum Kamp Westerbork) en  Wout Sijtsma (Commissie Didactiek en Activiteiten van de VGN)

10.15 uur          Openingslezing over de kracht van persoonlijke verhalen

11.00 uur          Hoe geven Nederlandse docenten les over de Tweede Wereldoorlog en de Holocaust?. Een stand van zaken  door dr. Marc van Berkel op basis van zijn onderzoek onder docenten in het VO.

11.15 uur          Workshops

Workshop 1.

  • Holocausteducatie in 2020 en daarna

Verbinden tussen heden en verleden.  De Holocaust naast andere genocides in de klas bespreken. Authentieke bronnen in de klas gebruiken. Films, games en boeken als middel van kennisoverdracht. Nadenken over taalgebruik in Holocausteducatie. Dat de geschiedenis van de Holocaust relevant is voor het heden is evident. Maar wat zijn de valkuilen en welke mogelijkheden blijven nog onbenut? Op basis van de Recommendations for Teaching and Learning about the Holocaust , ontwikkeld  door de International Holocaust Remembrance  Alliance (IHRA) en Unesco, worden de  mogelijkheden en grenzen van Holocausteducatie besproken .

Door Jurmet Huitema, medewerker en trainer bij de Anne Frank Stichting en lid van de Nederlandse delegatie van de IHRA

Workshop 2.

  • Het geheugen van kamp Westerbork in de klas: visible thinking met beelden van de Jodenvervolging.

In deze workshop introduceren we een nieuwe, interactieve en eenvoudige methode, gebaseerd op Visible Thinking.  De flexibele structuur voor het verkennen van ideeën, een geleide groepsdiscussie en dialoog maakt het een

fantastische, verdiepende manier van werken. Bij Visible Thinking draait het om langzaam kijken, onderzoekend kijken en kritische vragen stellen. Leerlingen worden op deze manier uitgedaagd om met elkaar te ontdekken waar

een object/beeld over gaat. De rol van de docent/begeleider is om een veilige omgeving te creëren, om open vragen te stellen en een bijdrage te leveren aan dit leerproces.

Na een korte introductie over de methode gaat u als deelnemer deze manier van werken zelf ervaren.  Aan de hand van een bronselectie uit de collectie van het Herinneringscentrum gaat u zelf aan de slag.

Door Rahel Hermes, medewerker educatie Herinneringscentrum Kamp Westerbork

Workshop 3.

  • Van omstander naar ‘opstander’

Het gebeurt zo  vaak. We zien iemand gepest worden, we horen discriminerende uitspraken, we ontmoeten mensen in nood... We willen wel ingrijpen maar iets houdt ons tegen. In deze workshop maken we kennis met het beruchte bystandereffect. Op basis van eigen voorbeelden gaan we op zoek naar obstakels die het moeilijk maken om tussen te komen in een noodsituatie. We gaan in gesprek over hoe mensen die obstakels weten te overwinnen. Deelnemers krijgen een stappenplan en praktische oefeningen aangereikt om zich te bekwamen in bystanderinterventie. 

Door Marjan Verplancke, hoofd publiek in Kazerne Dossin (Vlaanderen)

Workshop 4

  • Meedenksessie over de inrichting van de vernieuwde presentatie voor VO-leerlingen in kamp Westerbork

Het Herinneringscentrum Kamp Westerbork gaat vernieuwen. Onderdeel van de plannen is een eigen leeromgeving voor leerlingen uit het voortgezet onderwijs op de locatie van het voormalige bewakersdeel van kamp Westerbork, waar de verhalen van slachtoffers, daders en omstanders samen komen. U wordt uitgenodigd te reageren op de plannen en uw eigen inzichten en ideeën te delen.

Door Christel Tijenk, coördinator educatie Herinneringscentrum Kamp Westerbork

Workshop 5.

  • Storytelling en de eigen omgeving: hoe vertel ik een persoonlijke geschiedenis op een aansprekende manier?

Een foto van een meisje met een grote strik in haar haar, een bij buren achtergelaten servies, een poëziealbum, een afscheidsbrief of een transportlijst.

In de collectie van het Herinneringscentrum Kamp Westerbork bevinden zich veel tastbare herinneringen aan de meer dan 107.000 Joden en Sinti en Roma die uit Nederland zijn weggevoerd. Die persoonlijke verhalen speelden zich af in de omgeving van uw school. Hoe kunt u deze sporen van Joods leven en van de Holocaust vinden, in uw lessen gebruiken en daarbij leerlingen vanuit meerdere perspectieven naar bronnen laten kijken?

In deze workshop neemt u kennis van de diversiteit aan bronnen en de mogelijkheden die deze bronnen bieden voor Holocausteducatie in uw buurt.

Door José Martin, coördinator Naam en Gezicht Herinneringscentrum Kamp Westerbork

12.30 uur          Lunch

13.15 uur          Gebruik van films en games als basis van Holocausteducatie.

Uit diverse onderzoeken blijkt dat leerlingen het merendeel van hun kennis over de Holocaust en WO2 vergaren uit films en games. Hoe kunnen deze ingezet worden op een wijze die aansluit bij de basisprincipes van Holocausteducatie? Paneldiscussie gevolgd door een workshop door dr. Marc van Berkel, lerarenopleider aan de Hogeschool Arnhem Nijmegen en voorzitter van de educatiewerkgroep van de International Holocaust Remembrance Alliance.

                       

                        Daarnaast de mogelijkheid om de workshop ‘Actualiteit en de Holocaust’ en ‘Van omstander naar opstander’ te volgen.

14.30 uur          Thee

14.45 uur          Met de bus naar het terrein van kamp Westerbork

15.00 uur          Pop-up rondleiding door de gelaagde geschiedenis van kamp Westerbork: van Joods vluchtelingenkamp tot Moluks woonoord, met ontmoetingen met gastsprekers uit verschillende bewoningsgeschiedenissen.

16.30 uur          Vertrek

  • European Heritage Label
  • Unesco

Bezoek Kamp Westerbork

Hoe bereik je Herinneringscentrum Kamp Westerbork? Klik hier voor meer informatie over vervoersmogelijkheden en de bereikbaarheid.

Logo van Herinneringscentrum Kamp Westerbork